Телефонға телміріп, шынайы өмірден алшақтап бара жатқан жоқпыз ба?
Қазіргі таңда смартфондар мен әлеуметтік желілер адам өмірінің ажырамас бөлігіне айналды. Көптеген адамдар күнін телефон көруден бастайды және телефон көрумен аяқтайды. Әлеуметтік желілер, хабарламалар, түрлі қосымшалар адамдардың уақытын көп алады. Осыған байланысты телефонсыз бір күн өмір сүру тәжірибесі қоғамдағы телефонға тәуелділік мәселесін түсінуге мүмкіндік береді.
Тәжірибенің алғашқы кезеңінде телефонсыз қалу қиындық туғызады. Әдеттегі дағды бойынша әр сәт сайын телефонды тексергің келеді. Бұл адамның технологияға тәуелділігін көрсетеді. Алғашқы сағаттарда мазасыздық, зерігу сияқты сезімдер байқалады. Бірақ уақыт өте келе бұл сезімдер азая бастайды.
Қазіргі қоғамда телефонға тәуелділік байқалмай қалыптасады. Адамдар телефонды тек байланыс құралы ретінде емес, уақыт өткізу үшін де жиі қолданады. Бос уақыт болған сайын әлеуметтік желіге кіру, жаңалықтарды қарау, видеолар көру әдетке айналған. Телефон қасында болмаса, көптеген адамдар өзін жайсыз сезінеді. Бұл технологияның адам өміріне қатты әсер еткенін көрсетеді.
Телефон қолданылмаған жағдайда бос уақыттың артатыны байқалады. Көп жағдайда адамдар телефонға күніне бірнеше сағат уақыт жұмсайды. Сол уақытты кітап оқуға, сабақ оқуға, спортпен айналысуға, отбасымен немесе достармен сөйлесуге жұмсауға болады. Телефонсыз уақыт өткізген кезде адамның уақыты тиімді пайдаланылатыны байқалады. Телефон болмаған кезде адамдар айналасына көбірек назар аударады, пайдалы істермен айналысады және уақыттың қалай өткенін бақылап отырады. Бұл уақытты жоспарлауға және тиімді пайдалануға көмектеседі.
Қоғамдық орындарда адамдарды бақылаған кезде көпшілігінің телефонға қарап отырғанын көруге болады. Автобуста, аялдамада, оқу орындарында адамдардың көбі бос уақытын телефонмен өткізеді. Кейбір адамдар бір-бірімен сөйлесудің орнына әлеуметтік желі қарап отырады. Бұл қазіргі қоғамның қалыпты көрінісіне айналған.
Телефон адамдарды алыстағы адамдармен байланыстырады, бірақ кейде қасындағы адамдармен қарым-қатынасты азайтады. Бұл да қазіргі қоғамдағы өзекті мәселелердің бірі.
Әлеуметтік желілерде адамдар көбіне өз өмірінің тек жақсы, әдемі сәттерін ғана көрсетеді. Әдемі суреттер, демалыс, жетістіктер әлеуметтік желіде жиі жарияланады. Ал өмірдегі қиындықтар, күнделікті қарапайым өмір көп көрсетілмейді. Соның нәтижесінде әлеуметтік желіде бәрі бақытты өмір сүріп жатқандай көрінеді.
Бұл кейбір адамдардың өз өмірін басқа адамдармен салыстыруына әкеледі. Шын мәнінде, әлеуметтік желідегі өмір – шынайы өмірдің толық көрінісі емес, тек оның бір бөлігі ғана.
Телефонды аз қолдану адамның психологиялық жағдайына да әсер етеді. Әлеуметтік желіні аз қолданған кезде адам өзін басқалармен аз салыстырады, уақыты көбейеді, көңіл-күйі тұрақты болады. Сонымен қатар адам шынайы өмірге көбірек көңіл бөле бастайды. Телефонсыз уақыт өткізген кезде адам өзін тыныш сезінеді және ойлануға көбірек уақыт табады.
Қорыта айтқанда, телефон – қазіргі заманның қажетті құралдарының бірі. Онсыз байланыс жасау, ақпарат алу, оқу қиын. Бірақ телефон адам уақытын толық алмауы керек. Уақыт – адам өміріндегі ең бағалы нәрсе. Сондықтан телефонды орнымен пайдаланып, кейде одан демалып, шынайы өмірге назар аудару маңызды. Себебі шынайы өмір – экранның ішінде емес, біздің айналамызда.
Алина НҰРҒАЛИ,
М.Х.Дулати атындағы
Тараз университетінің
конвергентті журналистика
мамандығының
4-курс студенті.