Ерінің абыройын аласартқан әйелдер көбеюде
2023 жылғы 9 қарашада Астанада болған қайғылы оқиға бүкіл қоғамды дүр сілкіндірді. Бұрынғы Ұлттық экономика министрі Қуандық Бишімбаев отбасылық жанжал кезінде жұбайы Салтанат Нүкенованың өліміне себепкер болды. Қоғамдық резонанс тудырған бұл іс зорлық зомбылық мәселесіне қатысты көзқарасты қайта қарауға мәжбүр еткені белгілі.
Осы оқиғадан кейін Мемлекет басшысы қол қойған «Қазақстан Республикасының Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексіне әйелдердің құқықтары мен балалардың қауіпсіздігін қамтамасыз ету мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» Қазақстан Республикасының Заңы халық арасында «Салтанат заңы» деген атауға ие болды. Жаңа заң әйелдер мен балаларға қатысты қылмыстар үшін жазаны күшейтуді көздеді. Осылайша, бұл құжат талай үнсіз қалған тағдырлардың қорғансыз қалмауына жол ашты.
Алайда таяқтың да екі ұшы болатыны секілді, содан бері кейбір сылқымдар өз тағдырын заң шеңберінде ғана қарастыруды қолға алған сыңайлы. Жасырып қайтейік, бүгінде «шыбық тимей шаңқ етерлер» көбейіп, күйеулерін жиі-жиі сотқа сүйрейтін жағдайға жетті.
Жалпы бұрын отбасындағы жанжал сыртқа шықпайтын. Себебі қандай дау болсын «ұят боладыға» келіп тірелетін. Сөйтіп үлкендер жағы дауды ың-шыңсыз басып тастайтын. Ал қазір ішкі сырдың бәрін ашық түрде ортаға жайып салып, тіпті түймедейді түйедей ететіндер қатары күн санап артып келеді. Сүйіп қосылған жастардың ұрыс-керісі әлеуметтік желілерде кеңінен таралып, миллиондаған қаралым жинайтын болды. Қорғану мақсатында ғана емес, айтқаны бола қоймаса да полиция қызметкерлерінің көмегіне жүгінетін нәзікжандылар аз емес. Мәселен Марат Абусәлімовтің соңғы екі жылда басынан кешкендерін естігенде сенер-сенбесімізді білмедік.
Келесі кейіпкеріміз Дариға апай болса жолдасының үстінен жиі-жиі арыз-шағым түсіретінін жасырмайды. Себебі, күйеуі ащы су ұрттап алса әбден берекесін алатын көрінеді.
Әжелеріміз бұрын ерінің абыройын өзінен биік қойып, қандай жағдай болмасын отағасын құрмет тұтқан. Себебі «Алтын басты әйелден, бақыр басты еркек артық» деп білген. Ал бүгінгінің әйелдері заңды алға тартып еркектердің намысын таптап жатқан жоқ па? Бағзыда заң тұрмақ, ағайынның өзі «ерлі-зайыптының ортасына есі кеткен түседі» деп түсінген. Күйеуін күстәналай беретін отбасында сыйластық қалай сақталады? Осы тектес сауалдарды психолог Айжамал Қажетоваға қойған едік.
Маманмен пікірлесе отырып ұққанымыз, әйел мен ер адам бір-бірінің сезімін ескеріп, өзара жауапкершілікті дамытуы тиіс. Осылайша, құқық пен сезімнің нәзік шекарасында әйел мен ер адамның тағдыры бірге өріліп, отбасындағы жылу мен сыйластық сақталады. Әр әрекетке жүректің үнімен қараған сайын, үйдегі тыныштық пен бейбітшілік өз жолын табатынын ұмытпайық.
Құралай СЕЙСЕНБЕКҚЫЗЫ