Қамданбай жүрудің қаупі жоғары
Қыс басталса, шыбын жанымызды шүберекке түйіп отыратынымыз жасырын емес. Кәрі құданың қатаң мінезі кімді болса да сергелдеңге салары анық. Әйтеуір «112» қызметінен келетін хабарламалар арқылы ертеңгі күнімізге жоспар құрамыз. Ауа райының қолайсыздығы байқалса, сапарымыздан бас тартамыз.
Дегенмен көлік тізгіндегендердің сапарға шығуына ауа райының нашарлығы кедергі болмайтыны бар. Өзінің ғана емес, өзгенің де өмірін қатерге тігеді. Тіпті «112» қызметінің хабарламасын, құқық қорғау органдары қызметкерлерінің ескертуін елемегендер жолда тұрып қалып, көмекке зәру болады. Мұндайда адам баласының басына іс түспей, тәубеге келмейтіні аксиома екенін еріксіз мойындаймыз.
Қысқы қатерді ескере отырып облыста су айдындары мен автомобиль жолдарындағы қауіпсіздік шаралары күшейтілді. Қыс мезгілінің қатаң мінезі мен құбылмалы ауа райы тұрғындардың өміріне тікелей әсер ететіндіктен бұл бағыттағы бақылау бұрынғыдан да күшейе түсті. Әсіресе қар мен көктайғақ жиілейтін кезеңде жолдағы әрбір қозғалыс жоғары жауапкершілікті талап етеді.
Облыстық төтенше жағдайлар департаменті басшысының орынбасары Бекзат Қамбаровтың айтуынша, қысқы кезеңде автожолдардағы қауіпсіздік мәселесі ерекше маңызға ие. Себебі дәл осы уақытта жол апаттарының қаупі артып, алыс бағыттағы қатынас қиындайды. Сондықтан құтқару қызметтері мен жол саласының мамандары тәулік бойы кезекшілік атқарып, қауіпті аймақтарға тұрақты мониторинг жүргізуде. Маманның айтуынша, облыс аумағындағы автомобиль жолдарының жалпы ұзындығы 4 328 шақырымды құрайды екен. Оның ішінде 1 198 шақырымы республикалық маңызы бар жолдарға, 1 756 шақырымы облыстық маңызы бар жолдарға, ал 1 383 шақырымы аудандық маңызы бар жолдарға тиесілі.
Сол секілді төтенше жағдайлар кезінде жедел және тиімді көмек көрсету үшін облыс бойынша 1 524 адамнан тұратын жеке құрам және 442 техника дайындалыпты. Оның ішінде төтенше жағдайлар департаментінің жоғары өтімді, жолсыз жерлерде қозғала алатын 71 арнайы техникасы бар. Бұл техникалар боран, қалың қар, көктайғақ кезінде қиын жағдайда қалған азаматтарға дер кезінде көмек көрсетуге, жолдарды ашуға және құтқару жұмыстарын жедел жүргізуге мүмкіндік береді.
Республикалық маңызы бар автожолдарда зардап шеккендерге шұғыл медициналық көмек көрсету үшін Құлан, Шығанақ және Төле би ауылдарында орналасқан үш трассалық медициналық-құтқару пункті тұрақты түрде жұмыс істейді. Қысқы кезеңде бұл пункттер қосымша жылыту пункттері ретінде де пайдаланылып, жолда қалған жүргізушілер мен жолаушыларды уақытша орналастыруға, алғашқы медициналық көмек көрсетуге және жылытуға жағдай жасайды.
Сонымен қатар, департамент «Қазавтожол» ҰК» АҚ-ның облыстық филиалымен бірлесіп, облыс аумағындағы «Алматы – Шымкент – Термез» халықаралық автожолының 158-шақырымында орналасқан, бұрын стационарлық полиция бекеті ретінде пайдаланылған ғимаратты Төтенше жағдайлар министрлігінің «Апаттар медицинасы орталығының» балансына беру бойынша ұйымдастыру жұмыстарын жүргізіп жатыр екен. Осы мақсатта «Қазавтожол» ҰК» АҚ-ның облыстық филиалымен баланстан бөлу және қабылдап алу актілерін дайындау рәсімі қолға алынған. Бұл нысан алдағы уақытта төтенше жағдайлар кезінде медициналық және құтқару қызметтерінің тірек пункті ретінде пайдаланылатын болады.
Мұнан бөлек республикалық, облыстық және аудандық маңызы бар автожолдар бойында қыс мезгілінде жүргізушілер мен жолаушыларға көмек көрсету үшін 92 жылыту пункті дайындыққа келтірілген. Бұл пункттер боран мен аяз кезінде адамдарды уақытша орналастырып, жылытуға және қажетті алғашқы көмекті көрсетуге арналған.
Расында да, жүргізіліп жатқан профилактикалық және түсіндіру жұмыстарының маңызы күн сайын артып, өз тиімділігін көрсетуде. Қыс мезгілінде ауа райының күрт нашарлауы салдарынан жолдарда қауіпті жағдайлар жиілеп, азаматтардың өміріне қауіп төндіретін сәттер аз емес. Осындай жағдайда дер кезінде көмек көрсету мен алдын ала қабылданған шаралардың қаншалықты маңызды екені жақында болған оқиғалар арқылы тағы бір мәрте дәлелденді.
Жақында облыстың бірнеше ауданында қолайсыз ауа райы салдарынан жолда қиын жағдайға тап болған азаматтарға құтқарушылар жедел көмек көрсетті.
Талас ауданы, Майтөбе ауылынан шамамен 15 шақырым қашықтықта орналасқан «Тараз – Қаратау» автожолында үш автокөлік жолдан адасып, қарға батып қалған. Бұл көліктер Алматы қаласынан Қызылорда облысына бағыт алған. Қиын жағдайға тап болған азаматтар көмек сұрап, құтқарушыларға хабарласқан. Жедел жеткен құтқарушылар 8 адамды қауіпсіз жерге шығарып, оларды Майтөбе ауылындағы өрт сөндіру бекетіне жеткізеді. Сол аумақта жолды патрульдеу барысында құтқарушылар Тараз қаласына бағыт алған, ішінде екі жолаушысы бар тағы бір жеңіл автокөлікті анықтайды. Олар да боран салдарынан қозғала алмай қалған. Құтқарушылар бұл азаматтарға да көмектесіп, қауіпсіз жерге жеткізді. Барлығы 10 адам құтқарылды. Ешкім зардап шеккен жоқ, медициналық көмек қажет болмады.
Сондай-ақ Жуалы ауданында да осындай жағдай тіркелді. «Алматы – Ташкент» автожолының 586-шақырымында патрульдеу кезінде құтқарушылар арыққа түсіп кеткен жеңіл автокөлікті байқады. Көліктің ішінде 5 адам болған. Құтқарушылардың көмегімен автокөлік қар мен лайдан шығарылып, жолдың қауіпсіз бөлігіне жеткізілді.
Осындай оқиғалар жүргізіліп жатқан алдын алу шараларының, патрульдеу мен жедел әрекеттің нақты нәтижесін көрсетіп отыр. Құтқару қызметінің уақтылы көмегі талай адамның өмірін сақтап, қауіпті жағдайдың ауыр салдарға ұласуына жол бермеді.
Құтқару қызметінің жедел әрекетіне куә болған азаматтар да өз ойларын жасырмай айтуда. Жолда қалып, көмекке жүгінген жүргізушілердің бірі Ерлан Төлеубеков:
Шындығында да төтенше жағдайлардың басым бөлігі табиғаттың емес, адамның немқұрайлылығының салдарынан орын алып жатады. Сондықтан мамандардың кеңесіне құлақ асқан жөн.
Департамент басшысының орынбасары Бекзат Сейітбекұлы бұл кезеңде құтқарушылар жолдағы қауіпсіздікті ғана емес, сонымен қатар су айдындарында да қырағылықты күшейтетінін атап өтті. Қыстағы ең қауіпті жағдайлардың бірі мұз үстінде балық аулау екені белгілі. Соңғы жылдары еліміздің әр өңірінде мұздың жұқалығын елемей, суға кетіп қаза тапқан балықшылардың саны азаймай отыр. Осыған байланысты су айдындарындағы қауіпсіздікті күшейту және тұрғындардың өмірін қорғау мақсатында облыстың әр ауданында профилактикалық түсіндіру жұмыстары жүйелі түрде жүргізілуде.
Ақтоты ЖАҢАБАЙ